ويژگي هاي منطقه را مورد مطالعه قرار داده و با توجه به اطلاعات موجود پيامدهاي زيست محيطي منطقه مورد مطالعه، بررسي مي شود. همچنين از نظر هدف، تحقيقي کاربردي محسوب مي‎شود.
1- 7 ابزار گردآوري
دراين تحقيق با توجه به لزوم جمع آوري اطلاعات محيطي از روش اسنادي (کتابخانه اي) و عكس استفاده مي شود.
– مطالعات اسنادي که شامل بررسي کتب، مقالات و پايان نامه هاي مرتبط با موضوع و مفاهيم مورد نظر نوشته شده است.
1- 8 روش تجزيه و تحليل اطلاعات
پس از جمع آوري اطلاعات و داده ها با تنظيم جداول و با استفاده از نرم افزار Excel و مدل EIA مورد تجزيه و تحليل كمّي و كيفي قرار خواهد گرفت تا متناسب با موضوع تحقيق، خروجي هاي مورد نظر ازآن استخراج شود.
1- 9 جامعه آماري پژوهش
جامعه آماري در پژوهش حاضر، ساکنان بومي منطقه چاف تا چمخاله است، که در آن در پي يافتن پاسخ فرضيات تحقيق و دستيابي به اهداف مورد نظر، اقدام به تدوين پرسشنامه در راستاي موضوع مورد بحث گرديد. لذا به طور نمونه از 100 نفر که شامل افراد بومي، کارشناسان و مديران بودند، به منظور نظر سنجي و تکميل پرسشنامه استفاده گرديد.
1- 10 پيشينه تحقيق
اساس يک پژوهش علمي، بر آگاهي هاي مهم در حوزه موضوع (مسأله) پژوهش استوار است. سوابق تحقيق دربرگيرنده حاصل کند و کاوها، پيرامون موضوع در کتاب ها، مقاله ها، گزارش پژوهش ها، پايان نامه ها در سايت ها و کتابخانه هاست. به سخن ديگر، پيشينه تحقيق، دربرگيرنده اطلاعات مهم و مربوطي است که خواننده را با نوشته ها و پژوهش هاي دانشگاهي و سازماني ديگران در زمينه مسأله پژوهش آشنا مي کند.
– رنجبريان و زاهدي (1379) در کتاب “برنا مه ريزي توريسم در سطح ملي و منطقه اي” به بررسي اهميت و شيوه هاي برنامه ريزي توريسم پرداخته و فرايند برنامه ريزي توريسم، ترسيم شده است و چنين نتيجه گرفته مي شود که اتخاذ روشي منسجم و حفظ توازن ميان عوامل اقتصادي، زيست محيطي، فرهنگي و اجتماعي براي برنامه ريزي در امر توريسم گامي مهم و اساسي است.
– داوود رهبر (1379) در مقاله “اثرات زيست محيطي صنعت گردشگري” ابتدا تاريخچه و وضعيت گردشگري در دنيا و ايران را تشريح و آنگاه به تبيين ارتباط گردشگري و محيط زيست پرداخته، سپس با شناسايي اثرات زيست محيطي گردشگري به تجزيه و تحليل مسائل مي پردازد و در پايان به منظور بهبود کار در آينده پيشنهادات و توصيه هايي ارائه مي دهد.
– اسماعيل کهرم (1374) در ترجمه کتاب “اکوتوريسم (نوشته ادينگتون)” ضمن برشماري توانمندي‎هاي محيط هاي طبيعي در جذب توريست و روش هاي مديريتي آنها به جنبه هاي منفي و مثبت اثرات محيط‎هاي طبيعي و حيوانات يا حتي فرهنگ مردم ساکن در آن نواحي مي پردازد و معتقد است در صورت عدم برنامه ريزي صحيح با از دست دادن جاذبه هاي طبيعي و تخريب محيط، عدم ورود توريست و ماندگاري هاي آنها را شاهد خواهيم بود.
– ژان باستيه و برنارد دزر (1377) در کتاب”شهر” گردشگري بي برنامه را همچون توسعه لجام گسيخته مي دانند که به احتمال زياد دورنما را خراب مي کند و آنچه را که در حقيقت موجب جذب گردشگر مي‎شود، نابود مي سازد.
– محدثه يزداني (1387) در مقاله اي تحت عنوان “اصول مديريت بهينه زيست محيطي در صنعت گردشگري ساحلي” افزايش جمعيت، بهره وري بي رويه ازمنابع، آلوده سازي مناطق ساحلي، توسعه فعاليت‎هاي ناسازگار با محيط و عدم هماهنگي بين فعاليت ها در نوار ساحلي را از مهم ترين دلايل ايجاد فشار بر اين مناطق مي داند. در اين مقاله آمده است که آينده پايدار زيست محيطي گردشگري ساحلي، وابسته به کنترل پيامدهاي زيست محيطي نامطلوب بر محيط است، که براي دسترسي به اين مهم راهکارهايي در4 بخش برنامه ريزي، قانونگذاري، ساختاري و پشتيباني در زمينه مديريت بهينه ارائه مي‎گردد، تا ضمن پررونق شدن صنايع گردشگري ساحلي در کشور، بستر آن نيز دچار معضلات زيست محيطي نگردد.
– عليپور و يغمايي (1391) در مطالعه اي تحت عنوان “توسعه گردشگري ساحلي و اثرات زيست محيطي” خسارت هاي جبران ناپذير ناشي از رونق گردشگري را در محيط زيست درياي خزر بررسي مي‎کنند. تمرکز اصلي اين مطالعه در منطقه بندرانزلي است و ضمن نشان دادن اثرات زيست محيطي توسعه گردشگري ساحلي، مهم ترين پيامدهاي ناشي از آن را تخريب پوشش گياهي، آلودگي آب هاي ساحلي و از بين رفتن چشم انداز ساحلي برمي شمارند.
– ظهورا دهشور، محمد باباپور و مريم رجحان (1391) در مقاله اي تحت عنوان “نقش اخلاق زيست محيطي در ارزيابي اثرات زيست محيطي” اشاره دارد که اخلاق زيست محيطي مي تواند در تمامي فرايندهاي ارزيابي اثرات زيست محيطي به طور غيرمستقيم نقش داشته باشد، اما در مرحله مشارکت عمومي مي تواند به طور مستقيم، نقش بارز و مؤثرتري ايفا نمايد. زيرا فعاليت ها و اقدامات انساني، قبل از آنکه هويت عملي به خود بگيرند، به شکل تصميم مي باشد و به دليل اينکه الگوهاي تصميم گيري از نظام هاي ارزشي پيروي مي کنند، تصميمات اخلاقي و به نفع محيط زيست اتخاذ خواهد شد.
– سيد مسعود منوري (1383) در کتاب “ارزيابي اثرات زيست محيطي طرح هاي گردشگري و طبيعت گردي” در مورد مراحل و گردش کار تهيه گزارش ارزيابي اثرات زيست محيطي و سازماندهي و مديريت و زمان بندي آن به بررسي و پژوهش پرداخته است.
– ابراهيم فتايي (1389) در مقاله “ارزيابي اثرات محيط زيست (EIA) پروژه دهکده توريستي سولان اردبيل” احداث وبهره برداري اراضي دهکده سولان مورد مطالعه قرار گرفته است. وضع موجود محيط زيست منطقه را از طريق مطالعات ميداني و کتابخانه اي مورد بررسي قرار داده و به شناسايي کليه فعاليت ها در اين زمينه اقدام کرده است. در نهايت با استفاده از روش هاي انجام ارزيابي محيط زيست، به معرفي اثرات مستقيم و غير مستقيم، کوتاه مدت و دراز مدت پرداخته و راهکارهايي براي حداقل آثار سوء و حداکثر آثار مطلوب پيشنهاد شده است.
– محدثه يزداني (1388) در مقاله “مديريت زيست محيطي در صنعت گردشگري ساحلي با استفاده از EIA” اشاره دارد به اينکه نوع پروژه ها، اندازه آنها و بستر طبيعت، پيامد هاي زيست محيطي متفاوتي را از نظر توسعه گردشگري دارا هستند. لذا بايد براي کنترل و کاهش پيامد هاي زيست محيطي ناسازگار و حفظ بستر چنين صنعت درآمد زايي از نظر توليد خالص ملي، مديريت زيست محيطي، نوع محدود سازي و قانونمند نمودن فعاليت هاي سازگار براي محيط زيست در چهارچوبي قابل قبول باشد وEIA نيز به عنوان يک ابزار کارا براي رسيدن به اين مهم است.
– فروغي ابري و ديگران (1388) در مقاله اي تحت عنوان “کاربرد روش ماتريس ارزيابي اثرات سريع (RIAM) براي ارزيابي اثرات زيست محيطي شهرک هاي گردشگري حاشيه زاينده رود، مطالعه موردي: شهرک گردشگري سامان” به بررسي در دو فاز ساختماني و بهره برداري و اثرات بر محيط هاي چهارگانه فيزيکي – شيميايي، بيولوژيکي- اکولوژيکي، اجتماعي- فرهنگي و اقتصادي – فني پرداخته اند. نتايج به دست آمده نشان داد که بر روي تمامي اجزاء محيط، اثرات منفي فعاليت هاي فاز ساختماني و بهره برداري وجود دارد و تنها آثار مثبت پروژه بر محيط اقتصادي- فني و تا اندازه اي در محيط اجتماعي- فرهنگي ديده مي شود. پژوهش حاصل بيان مي کند که ارزيابي پروژه هاي گردشگري به وسيله روش RIAM مي تواند امکان ارزيابي مجدد، سريع و شفاف تغييرات مهم و مقايسه گزينه هاي مختلف را فراهم نمايند.
– Ying-Ming Wong و ديگران (2006) در مقاله اي تحت عنوان “ارزيابي اثرات زيست محيطي با استفاده از رويکرد استدلال مدرکي” عنوان مي کنند که مشکلات ارزيابي اثرات زيست محيطي که اغلب توسط تعداد زيادي از شناسايي عوامل کيفي در طبيعت هستند، تنها مي تواند بر اساس قضاوت انسان مورد ارزيابي قرار گيرد و شامل پاره اي از ابهامات است که بايد الگو برداري شده و با روش ها و مدل هاي EIA مورد تجزيه و تحليل قرار گيرند. در اين مقاله، رويکردي با استدلال مدرکي (Evidential Reasoning) براي انجام تجزيه و تحليلEIA صورت گرفته و مجموعه اي از ارزيابي اثرات و عواقب اثرات زيست محيطي در ناسازگاري با محيط را مشخص مي کند. اين رويکرد تحليل جديدي را براي تصميم گيري موقعيت هايي فراهم مي کند که داراي طرحي صريح و روشن بوده و نياز به بهينه سازي در مسائل آن وجود دارد. نسخه هاي اصلاح شده آن براي نشان دادن روند جزئيات اجراي برنامه هاي کاربردي بالقوه در EIA بررسي مي شوند.
– Ali el-Naqa (2005) در مقاله اي تحت عنوان “ارزيابي اثرات زيست محيطي با استفاده از ماتريس ارزيابي اثرات سريع (RIAM) براي دفن زباله در الرصيفه اردن” به بررسي مشکلات دفن زباله در اين منطقه مانند آلودگي هوا، آلودگي آب هاي زيرزميني و بهداشت عمومي مي پردازد و سه گزينه براي از بين بردن اين اثرات مطرح مي کند: ارتقاء دفن موجود، ساخت يک نيروگاه بيوگاز و جابجايي آن. تجزيه و تحليل آن با استفاده از روش ماتريس ارزيابي اثرات سريع نشان داد که جابجايي براي دفن زباله با طرح جامع مديريت مي تواند حداقل اثرات منفي زيست محيطي در مجاورت آن را داشته باشد.
– Makoto Nishigaki و ديگران (2005) در مقاله اي تحت عنوان ” RIAM، ابزاري تحليلي در اولويت بندي مشکلات مديريتي منابع آب در کشور غنا” بيان مي کنند که افزايش جمعيت در غنا با کاهش ميزان بارندگي در قسمت هاي زيادي از کشور به طور جدي در تضاد قرار دارد،
Ankomah&Amisigo1998)(Gyau-Boakey&Tumblto,2000) (Opoku و استفاده از روش RIAMبه شکل کاملاً موفقي براي اولويت بندي مشکلات مديريت منابع آب و بيشترين توجه به آن بيان شده است. اين ليست اولويت بندي به عنوان تعميم انعکاس واقعي از وضعيت موجود و ارائه آن نزد صاحب نظران و آژانس هاي درگير با موضوع پذيرفته شده است. اين مطالعه نشان داد که روش RIAM مي تواند به راحتي در کشورهايي مثل غنا به عنوان يک ابزار بسيار مفيد براي اولويت بندي مسائلي مثل آنچه که در اين مقاله به آن پرداخته شده است، قرار گيرد.
1- 11 محدوديت هاي تحقيق
در انجام اين تحقيق همانند بسياري کارهاي تحقيقاتي، مشکلات و محدوديت هاي خاص وجود داشت که مهم ترين آن، نبود آمار و اطلاعات دقيق در زمينه بهره برداري بوده که نياز به آمار بعضي از اجزاء محيط در زمينه فعاليت هاي ساختماني بوده که در نهايت منجر به بهره برداري مناسب يا نامناسب از طرح هاي توسعه گردد.
2- 1 تعاريف و مفاهيم
2-1-1 توريسم و گردشگري
اصولاً بحث درباره اصطلاحات فني در هر حوزه علمي و ارائه تعريف يا چارچوبي مشخص از اين مفاهيم ضروري است؛ زيرا تعاريف، اساس مفروضات، نظريه ها و نظريه پردازي ها قرار مي گيرند. (کاظمي،1390،ص12)
توريسم، فعاليتي چند منظوره است، شامل ارتباطات و پديده ناشي از سفرها واقامت موقّتي مردماني که صرفاً براي اوقات فراغت يا مقاصد تفريحي سفر مي کنند. (سرابي،1378،ص72)
توريسم، مجموعه تعامل هايي است که در فرايند جذب و مهمانداري، بين توريست ها، سازمان هاي مسافرتي، دولت هاي مبدأ، دولت هاي ميزبان و مردم محلي برقرار مي شود.
(زاهدي،1390،ص4)
مفاهيم و تعاريف ارائه شده در مورد توريسم يا گردشگري بسيار است که خود دليلي بر پويايي ماهيت پديده گردشگري است. شايد به صورت خلاصه بتوان اين دلايل را در نکات زير جستجو کرد:
1- صنعت گردشگري به عنوان يک علم، علمي ميان رشته اي (interdisciplinary) محسوب مي شود که در گرو آميختن چندين علم مختلف با هم پوشي (overlap) مناسب است. جغرافيا، محيط زيست، معماري، کشاورزي، بازاريابي، تاريخ، حقوق، تربيت بدني، تجارت و بازرگاني، حمل و نقل، جامعه شناسي، اقتصاد، روان شناسي و علو

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید